Bir Defterin Konusunu Önceden Belirlemeli misiniz? Karar Vermenin Pratik Bir Yolu
Başlamadan önce mutlaka bir defter konusunda karar kılmak zorunda değilsiniz. Defteri belirli ve tekrarlayan bir amaç için kullanmanıza yardımcı olacağı durumlarda önceden bir konu seçin; ilgi alanlarınızın veya günlük notlarınızın çeşitlilik göstermesini bekliyorsanız konuyu serbest bırakın. Emin değilseniz, geniş kapsamlı bir amaçla başlayın ve konuyu daraltmadan önce ilk birkaç girişinizi gözden geçirin. Amaç, kendinizi sürdürmek zorunda hissettiğiniz bir tema yaratmak değil, bir sonraki sayfayı kullanmayı daha kolay hale getirmektir.
Öncelikle defterin ne işe yaramasını istediğinize karar verin
“Defter konusu”, yemek tarifleri veya öğrendiğiniz bir dil gibi dar bir başlıktan; projeleri, fikirleri ve günlük hatırlatıcıları takip etmek gibi daha geniş bir amaca kadar her anlama gelebilir. Bu tercihler farklı kararlara yol açar. Tek bir konu hakkında materyal toplamayı amaçlayan bir defter, net bir etiketten fayda görür. Hatırlamanız gereken her şeyi kaydetmeyi amaçlayan bir defter ise tek bir konu sınırı olmaksızın daha kullanışlı olabilir.
Şu cümleyi tamamlamayı deneyin: “Bu defterin bana ______ konusunda yardımcı olmasını istiyorum.” Yanıtınız tekrar dönmeyi beklediğiniz tek bir aktiviteyi işaret ediyorsa, bir tema ilgili girişleri bulmayı ve sürdürmeyi kolaylaştırabilir. Yanıtınız birbiriyle ilişkisiz birkaç aktivite içeriyorsa, esnek bir defter daha uygun olabilir. Bu kesin bir kural değil, pratik bir karar ilkesidir: En iyi düzenleme, deftere uzanmanızı ve ihtiyacınız olanı bulmanızı en çok kolaylaştıran düzenlemedir.
Belirli bir konunun faydalı olduğu durumlar
Zaman içinde bir koleksiyon oluşturmayı beklediğinizde odaklanmış bir defter yararlı olabilir. Bir dersten alınan notlar, bir hobi hakkındaki gözlemler, kişisel bir proje için taslaklar veya ziyaret etmek istediğiniz yerler buna örnektir. Ortak konu, ayrı girişlerin bir arada durması için bir gerekçe sunar ve bir sonraki sayfaya neyin ait olduğuna karar vermeniz için size basit bir yol sağlar.
Bir konu, boş bir defteri açtığınızda karşılaştığınız o küçük kararsızlığı da azaltabilir: “Buraya ne yazmalıyım?” Defter mevcut bir proje içinse, o projeyle ilgili bir soru, gözlem veya sonraki adımı ekleyebilirsiniz. Dar bir tema, sürdürmeyi umduğunuz ideal bir rutinden ziyade, zaten yapmayı planladığınız gerçek bir aktiviteyi tanımladığında en çok faydayı sağlar.
Bağlanmadan önce, sadece heyecan verici bir ilk giriş değil, olası birkaç girişi sayıp sayamayacağınızı kendinize sorun. Bir bahçecilik defteri için bu; bitki isimleri, mevsimlik işler ve araştırılacak sorular anlamına gelebilir. Yalnızca bir başlık düşünebiliyor ve doğal devam girişleri bulamıyorsanız, “bahçe fikirleri ve notları” gibi daha geniş bir amaç deneyin veya toplayacak daha fazla şeyiniz olana kadar defteri serbest bırakın.
Serbest kullanımlı bir defterin daha uygun olduğu durumlar
Günün getirisi olan ayak işlerini, fikirleri, randevuları, çizimleri ve notları tek bir yerde topluyorsanız esnek bir defter seçin. Bu girişler aynı konuyu paylaşmayabilir ancak pratik bir amacı paylaşırlar: hepsi tek bir yerde tutmak istediğiniz şeylerdir. Resmi Bullet Journal kılavuzu; görevleri, etkinlikleri ve notları kısa, yapılandırılmış girişlerle kaydetmeye yönelik bir yöntemi açıklar; bu da yalnızca tek bir konuya göre değil, giriş türüne ve kullanım amacına göre düzenlemenin bir örneğidir ([Bullet Journal: How to Bullet Journal](https://bulletjournal.com/blogs/faq)).
Açık uçlu bir format, henüz sınırlarını tam olarak bilmediğiniz yeni bir ilgi alanına da uyum sağlayabilir. Dikkatinizi çeken her şeyi kaydederek başlayabilir, ardından birçok girişin yemek pişirme, mahalle yürüyüşleri veya işteki bir projeyle ilgili olduğunu fark edebilirsiniz. Yararlı olduğu ortaya çıkarsa, sonradan bu belirginleşen örüntüye özel bir bölüm ayırabilirsiniz. Chapel Hill'deki North Carolina Üniversitesi Yazma Merkezi, belirli bir yaklaşıma karar vermeden önce fikir üretmek ve bunları keşfetmek için serbest yazma ve listeleme gibi beyin fırtınası tekniklerini önerir ([UNC Writing Center: Brainstorming](https://writingcenter.unc.edu/tips-and-tools/brainstorming/)). Bir defter tercihine uyarlandığında aynı fikir, dar bir etiket koymadan önce olası kullanımların görünür hale gelmesine izin vermektir.
Hızlı bir karar süreci
Kapağa bir başlık yazmadan önce şu soruları kullanın:
Bu sorular üç makul sonuç üretir: odaklanmış bir defter, geniş amaçlı bir defter veya kalıcı bir etiket içermeyen bir deneme süresi. Hiçbiri gelecekteki her kullanımı önceden tahmin etmenizi gerektirmez.
Kesin bir taahhütte bulunmadan önce geniş kapsamlı bir etiket deneyin
Kararsız kaldıysanız, deftere katı bir konu yerine esnek bir çalışma amacı verin. “Gitar öğrenme notları”; pratik hatırlatıcıları, sorular ve şarkı fikirleri için alan bırakır; “yalnızca gitar gamları” ise çok daha sıkı bir sınır çizer. Ne kaydetmek isteyeceğinizden emin olmadığınızda daha geniş ifadeyi seçin ve girişler tutarlı bir şekilde bunu gerektirirse daha sonra daraltın.
İlk birkaç sayfa için, girişleri taramanıza yardımcı oluyorsa tarih atın veya kısa bir başlık ekleyin. Defteri bir süre kullandıktan sonra geriye dönüp bakın ve sorun: Hangi girişlere geri döndüm? Hangilerini bulmak zordu? İlişkisiz kullanımlar fayda mı sağladı, yoksa defterde gezinmeyi zorlaştırdı mı? Bu değerlendirme, kaynaklardan alınan resmi bir kural değil, kendi defteriniz için editoryal bir öneridir. Fark ettiğiniz şeyleri; geniş amacı korumaya, bir içindekiler sayfası oluşturmaya veya daha sonraki bir defteri tek bir konuya ayırmaya karar vermek için kullanın.
Defter yön değiştirirse
Bir defterin başlangıçtaki planı artık ihtiyacı karşılamayabilir. Bir ders biter, bir proje değişir veya bir hobi dallanıp budaklanarak birkaç farklı ilgi alanına dönüşür. Kalan sayfaları daha geniş bir amaç doğrultusunda kullanmaya devam edebilir, yeni kullanımın başladığı noktayı işaretleyebilir veya materyali ayırmak kullanımı kolaylaştıracaksa yeni bir deftere geçebilirsiniz. Defterin yararlı olmuş sayılması için ilk plana göre her sayfasının doldurulmuş olması gerekmez.
Kapağa zaten bir konu yazdıysanız, bunu bir sözleşme değil, başlangıç niyetinizin bir ifadesi olarak görün. Defter artık farklı bir amaca hizmet ediyorsa içine bir not ekleyin. Zaten karışık girişlerle başladıysanız, bu şekilde devam edebilir ve buradan itibaren tarihler veya bölüm başlıkları ekleyebilirsiniz. Yaklaşım değiştirmek, defterden neye ihtiyacınız olduğunu anlamanın doğal bir sonucudur.
Kırtasiyeye giderken aklınızda bulundurabileceğiniz basit bir kural
Tekrarlayan bir aktiviteyi tanımladığında ve ilgili materyali toplamanıza yardımcı olduğunda konuyu önceden seçin. Çeşitli notlar için güvenilir tek bir yere ihtiyacınız olduğunda veya konuyu henüz keşfetmediğinizde defteri serbest bırakın. Karar veremiyorsanız, geniş kapsamlı bir çalışma amacıyla başlayın ve bir sonraki tercihe gerçek kullanımın rehberlik etmesine izin verin.
Asıl yararlı soru, her defterin bir temaya ihtiyacı olup olmadığı değildir. Şu anda bir tema seçmenin; yazmanızı, geri dönmenizi veya içine koyduklarınızı bulmanızı kolaylaştırıp kolaylaştırmayacağıdır. Bu işi gören en sade yapıyı tercih edin. **Kaynaklar:** [Bullet Journal, “How to Bullet Journal”](https://bulletjournal.com/blogs/faq); [University of North Carolina at Chapel Hill Writing Center, “Brainstorming”](https://writingcenter.unc.edu/tips-and-tools/brainstorming/).
